Sağık İlk Yardım Önemi,İlk Yardım İle Acil Yardım Arasındaki Fark Nedir?

#1

İlk Yardım Önemi,İlk Yardım İle Acil yardım Arasındaki Fark Nedir.jpg



İlk Yardım Önemi,İlk Yardım İle Acil Yardım Arasındaki Fark Nedir?

İlk Yardım uygulaması: Herhangi bir kaza ya da yaşamı tehlikeye düşüren durumda sağlık çalışanlarının yardımı sağlanıncaya kadar hayatın kurtarılması ya da durumun daha kötüye gitmesini önlemek amacıyla olay yerinde tıbbi araç gereç olmaksızın mevcut araç ve gereçlerle yapılan ilaçsız uygulamaya denir. İlk yardım uygulamaları, asıl tıbbi tanı ve tedavi yöntemlerinin yerine geçmez fakat profesyonel tıbbi yardım sağlanıncaya kadar geçici destek görevi görür.

Acil Yardım: Hastalık ve kaza sebebiyle sağlığı tehlikeye girmiş kişiye, sağlık personeli (doktor, acil tıp teknisyeni, hemşire vb.) tarafından tıbbi araç gereç ve ilaç kullanılarak yapılan uygulamaya denir.

Türkiye'de ev, iş ya da trafik kazaları ve doğal afetler nedeni ile çok sayıda vatandaşımız hayatını kaybetmekte ya da engelli kalıyor. Bu gibi durumlarda olay yerinde her zaman bir sağlık görevlisi olamayacağı için olaydan etkilenen ya da ortamda bulunan kişilerin kendilerine ya da başkalarına yapacakları ilk yardım uygulamaları son derece önemlidir. Doğru ilk yardım hayat kurtarır ve herkesin sorumluluğundadır. İnsan yaşamı çok kıymetli ve bir o kadar da önemlidir. Kısa zamanda bilinçli, kaliteli ve doğru ilk yardım uygulamaları engelliliği en aza indirecektir. Fakat ilk yardım eğitimi almamış kişilerin, ilk yardım uygulamalarında bulunmaları sakıncalı sonuçlar olabilir. Bu nedenle ilk yardım uygulayacak olan kişilerin mutlaka ilk yardım eğitimi almış olmaları, öncelikli amaçlarının kişilere zarar vermemek olduğunu bilmeleri ve hayati tehlike oluşturabilecek müdahalelerde bulunmamaları son derece önemlidir.


İyi niyetle ama bilinçsiz olarak yapılacak olan ilk yardım uygulamaları hasta ve yaralının engelli kalmasına yada yaşamını tehlikeye sokmasına neden olabilir. Bu nedenle ilk yardım uygulamalarının eğitim almış sertifikalı kişiler tarafından yapılması gerekir. Toplumun bütün bireyleri ilk yardım eğitimi aldıktan sonra, ilk yardıma ihtiyacı olan herkese bu uygulamaları yapabilmektedir. Türkiye'de ilk yardım hizmetlerinde yaşanan bazı sorunlar nedeniyle çok sayıda insan yaşamını kaybetmekte, hayatlarını engelli olarak sürdürmek zorunda kalmakta ve bu kişilerin iyileşmeleri zorlaşmaktadır. Bu konuda toplumdaki her bireye sorumluluklar düşmektedir. İlk yardımda amaç, kazaya uğrayanları engelli kalmaktan ve ölümden kurtarmaya çalışmaktır. Bunun için temel şart eğitimdir. Acil durumlarda anında girişimde bulunabilecek her düzeydeki insanın yetiştirilmesi ve toplumun bilgilendirilmesi gerekmektedir.

İlk yardım ve acil yardım arasındaki farklar tabloda verilmiştir.

İlk Yardım Önemi Nedirİlk Yardım İle Acil yardım Arasındaki Fark Nedir.jpg


Nasıl İlk Yardımcı Olmalıyız? Sağlık Bakanlığı tarafından yayınlanan İlk Yardım Yönetmeliği’ne göre ilk yardımcı olmak için - En az ilkokul mezunu olmak, - Temel ilk yardım eğitimi almış olmak, - İlk yardımcı sertifikası ve kimlik kartı almayı hak kazanmış olmak gerekiyor.
İlk yardımcı ; ilk yardım tanımında belirtilen amaçlar doğrultusunda, hasta/yaralıya tıbbi araç gereç aranmaksızın mevcut araç gereçlerle sağlık ekibi gelinceye kadar ilaçsız uygulamaları yapan ilk yardımcı sertifikası almış kişidir. Siz de ilk yardımcı olmak için İlk Yardım Eğitim Merkezi bulunan Kızılay Şube Başkanlıklarına başvuruda bulunabilirsiniz.



İlk Yardımın Öncelikli Amaçları Nelerdir?
- Hayati tehlikenin ortadan kaldırılması
-Yaşamsal fonksiyonların sürdürülmesinin sağlanması
- Hasta/yaralının durumunun kötüleşmesinin önlenmesi
- İyileşmenin kolaylaştırılması Yerinde ve zamanında yapılan ilk yardım uygulamaları bile bazen hastanın hayatını kurtarmada yeterli olamayabilir. İlk yardımda dikkat edilmesi gereken şey, edinilen bilgi ve becerilerin doğru bir şekilde uygulanmasıdır. İlk yardım da dâhil olmak üzere tüm tıbbi müdahalelerin en temel ilkesi “öncelikle zarar vermemek”tir. Bu sebeple doğruluğundan emin olunmayan uygulamalardan kesinlikle kaçınılmalıdır.


Koruma: Kaza sonuçlarının ağırlaşmasını önlemek için olay yerinin değerlendirilmesini kapsar. En önemli işlem olay yerinde oluşabilecek tehlikeleri belirleyerek güvenli bir çevre oluşturmaktır.
Bildirme: Olay/kaza mümkün olduğu kadar hızlı bir şekilde telefon veya diğer kişiler aracılığı ile gerekli yardım kuruluşlarına bildirilmelidir. Türkiye’de ilk yardım gerektiren her durumda telefon iletişimleri, 112 Acil telefon numarası üzerinden gerçekleştirilir.


Acil durumlarda (112’nin aranması sırasında) nelere dikkat etmek gerekir?
-Aramayı yapan kişi sakin olmalı
-Acil Çağrı Merkezi tarafından sorulan sorulara net bir şekilde cevap verilmeli
-Kesin yer ve adres bilgileri verilirken olayın olduğu yere yakın bir caddenin ya da çok bilinen bir yerin adı verilmeli
-Kimin, hangi numaradan aradığı bildirilmeli
-Hasta/yaralı(lar)ın adı ve olayın tanımı yapılmalı
-Hasta/yaralı sayısı ve durumu bildirilmeli
- Eğer herhangi bir ilk yardım uygulaması yapıldıysa nasıl bir yardım yapıldığı belirtilmeli
- 112 hattında bilgi alan kişi, gerekli olan tüm bilgileri aldığını söyleyinceye kadar telefon kapatılmamalı



Kurtarma: Olay yerinde hasta veya yaralının durumunun değerlendirilmesine bağlı olarak ilk yardım hızlı ancak sakin ve bilinçli bir şekilde yapılmalıdır. Eğer ilk yardım bilinmiyorsa asla hasta/yaralıya dokunulmamalı ve hasta/ yaralı kımıldatılmamalıdır. İlk yardımcının müdahalede yapması gerekenler şunlardır:
-Hasta/yaralının durumunu değerlendirmek
-Hasta/yaralının korku ve endişelerini gidermek
- Hasta/yaralıya müdahalede yardımcı olacak kişileri organize etmek
- Hasta/yaralının durumunun ağırlaşmasını engellemek için gerekli müdahalede bulunmak
- Kanama, kırık, çıkık, burkulma vb. durumlarda yerinde müdahale etmek
- Hasta/yaralının yarasını görmesine izin vermemek
- Hasta/yaralıları hareket ettirmeden müdahale yapmak
- Hasta/yaralıların en uygun yöntemlerle en yakın sağlık kuruluşuna sevkini sağlamak



İlk Yardımın ABC’si
İlk yardım esnasında yapılacak uygulamaları ve bunların sırasını daha kolay anımsamak adına, bu uygulamaların İngilizce adlarının baş harflerinden yola çıkılarak bu kurallara “ABC” kuralları denmiştir. İlk yardımcı, hasta veya yaralının yaşamını korumak ve sürdürmesini sağlamak için ilk yardımın ABC’sini uygulamak zorundadır. Öncelikle bilinç kontrol edilmeli, bilinç kapalı ise aşağıdakiler hızla değerlendirilmelidir:
- A. (Airway: Hava yolu), solunum yolu açıklığının değerlendirilmesi
-B. (Breathing: Solunum), solunumun değerlendirilmesi (Bak-Dinle-Hisset)
- C. (Circulation: Dolaşım), dolaşımın değerlendirilmesi (canlılık belirtilerinin gözlenmesi, kalp masajı yapılması)
 
Üst